#54 ĐIỀU TRỊ MỤN ĐƯỜNG UỐNG & CÁC LOẠI THỰC PHẨM CHỨC NĂNG

Trong uống ngoài thoa là phương pháp trị mụn được nhiều người ưa thích, thậm chí nếu chỉ cần uống thôi, các loại nước thảo mộc, thuốc nam, thuốc bắc không phải hóa chất hay thuốc tây thì càng tốt. Ok, mình cũng từng có thời như thế, vì dù tận cùng bản chất mình vẫn là người Phương Đông, nội tại vẫn mong muốn những gì đó tự nhiên hơn nhân tạo. Nhưng giữa bạt ngàn các lựa chọn: Kẽm, thuốc nam bắc, viên trị mụn thảo dược, dầu anh thảo chiều (evening primrose), đâu là lối thoát thực sự?

THUỐC NAM, THUỐC BẮC, VIÊN TRỊ MỤN THẢO DƯỢC

Có bệnh thì phái tứ phương, kể từ thời bất lực trước kháng sinh, mèo vẫn hoàn mèo, mặt mụn vẫn hoàn mặt mụn nhà mình dẫn mình đi sắc thuốc nam/ bắc. Thật ra mình vẫn không hiểu lắm những thứ thuốc được ghi tên dài dằng dặc và nguồn gốc của chúng. Hồi đó ai chỉ gì thì làm thôi nhưng sau này ngẫm lại mình lè lưỡi khâm phục bản lãnh dám uống thứ thuốc đen ngòm, đắng nghét, được sắc lên bởi chiếc thố nhỏ luôn đóng mùi đặc trưng. Uống mà không biết mình uống gì, không biết rõ nguồn gốc, cứ cầm mấy gói thuốc bốc sẵn về pha.

Lần đầu 3 tháng, lần hai 6 tháng, mình uống trong vô vọng khi càng uống mụn càng lên. Thầy bà thì cứ bảo uống đi, nó giải độc gan ra cho rồi sẽ hết nhưng khi nào hết thì không biết. Mình càng hoang mang hơn khi những người chung quanh trị mụn hết bằng thảo dược dạng này dù mụn hết hay không cũng để lại sẹo đầy mặt.

Một buổi tối tìm hiểu lại mọi thứ, mình biết mụn viêm là gì và những thứ này đưa vào, cho là cơ chế thải độc (detoxify – một cụm từ bị cấm khi nói về sản phẩm theo pháp luật vì quá mơ hồ) thì  viêm cũng sẽ không có điểm dừng. Một vài loại cây thuốc có tính anti-inflamatory (kháng viêm) không có nghĩa là giải quyết tất tần tật các giai đoạn viêm. Trường hợp xui xẻo nếu áp xe (abcès), nhiễm trùng thì mình phải tự chịu hết. Thôi, đành dừng lại không phải vì sắc đẹp nữa mà vì sức khỏe bản thân.

Bạn sẽ hỏi vẫn có những ca hết thì sao. Dĩ nhiên có chứ nhưng hết bao nhiêu người trên 1000 người trị. Bao nhiêu phần trăm bị sẹo nghiêm trọng so với trị liệu liệu các phương pháp khác?

Tương tự, các viên thảo dược mình uống cũng thế, thảm đến nỗi chính các chị dược sĩ bán cho mình (đây là thực phẩm chức năng nên không cần kê đơn) cũng lắc đầu từ bỏ! Mình dùng qua 3-4 loại viên uống dạng này của Việt Nam luôn và kết quả cũng tương tự. Nói chung cao xích thược, cao đương quy, đương quy, diệp hạ châu và một loạt thứ không đọc nổi tên có tên tiếng Anh là gì, nghiên cứu nào đường uống, giúp ức chế gì, bào chế ra sao, lấy chất nào, bỏ chất nào, làm sao điều tiết hormone cũng không biết nên đành tạm biệt. Mà đó là đồ rõ ràng đó bạn nha, chứ chưa nói đến những khuất tất có thể vì Việt Nam trồng đủ từng đó dược liệu theo một quy chuẩn canh tác thì cũng hơi khó. Mà khó quá thì bỏ qua đi hen.

KẼM TRONG ĐIỀU TRỊ MỤN

Một trong những loại thực phẩm bổ sung được kê đơn nhiều nhất trong trị mụn là kẽm. Bạn có đi khám bác sĩ, bạn tra google hay ra tiệm thuốc tây gặp chị dược sĩ xinh đẹp, tất cả đều dúi vào tay bạn mấy viên trắng trắng nhỏ xinh để uống. Mình nhớ ngày còn học lớp 10, đi mua viên acnecare thì chị dược sĩ gạt phắt, bảo hãy uống viên kẽm này đi cũng tốt y chang và giá thành rẻ hơn rất nhiều nên mình thử cả 2.

Thật ra từ hồi nghỉ chơi trò thảo dược đọc sách báo tử tế mình thấy con đường trị mụn có vẻ sáng sủa hẳn ra. Ví dụ như Kẽm. Các nghiên cứu chỉ ra kẽm có những tác động thế nào lên tình trạng mụn:

  • Ngăn Chặn Phản Ứng Viêm: Nitric Oxide (NO) – một hợp chất phân tử gây viêm da. Càng nhiều nitric oxide được tiết ra, da càng viêm. Kẽm ức chế NO nhờ vào sự hiện diện của nó trong hệ Zn – Cu thuộc nhóm prosthetic trong enzym SOD
  • Giảm bã nhờn (sebum): Ức chế enzym 5α‐reductase qua đó ức chế quá trình chuyển hóa testosterone thành dihydrotesterone (DHT) – nguyên nhân nội tiết gây tăng bã nhờn
  • Ngăn chặn sự phát triển của khuẩn P.acnes (gây mụn)

Bạn thấy kẽm giải quyết cả 4 nguyên nhân gây mụn từ nội tiết, viêm, khuẩn pacnes và tuyến bã nhờn rồi đúng không? Tuy nhiên vấn đề ta gặp phải ở đây chính là câu hỏi kép. Kẽm là phương pháp điều trị, hay chính thiếu kẽm là nguyên nhân gây mụn?

Một nghiên cứu năm 2006 bởi The Journal of Dermatological Treatment cho biết tỷ tỷ lệ kẽm trong máu người bình bị mụn thấp hơn rất nhiều so với người không bị mụn. Một số nghiên cứu khác lại chỉ ra tỷ lệ kẽm trong máu không liên quan đến việc bạn có bị mụn không mà có mối quan hệ với độ nghiêm trọng của mụn.

Lượng kẽm cần trung bình mỗi ngày là 11mg. Một loại thực phẩm chức năng kẽm tớ thường dùng là blackmores chứ 25mg, cao hơn 110% so với nhu cầu cần thiết nhưng do dạng bào chế và thấp thụ, thường chỉ ⅓ trong số lượng mình dùng vào cơ thể có khả năng dung nạp. Mình cũng hơi sợ dư liều nên cứ 2 ngày mới uống 1 viên cho yên tâm. Hiệu quả có vẻ có nhưng chậm và gần như không đáng kể vì mình viêm nhiều nhưng ít nhất không đẩy mụn lung tung như mấy đồ thảo dược.

DẦU HOA ANH THẢO CHIỀU – EVENING PRIMROSE OIL (EPO)

Evening Primrose Oil, Rose Hip Oil, Tamanu Oil, Black Cumin Seed Oil… là những loại dầu mình  thường dùng để mix cho dầu hãng. Bạn sẽ bất ngờ khi biết rằng đồ tự pha cũng vui phết để tự dùng kiểu I’m a tiny scientist (hàng pha vui xài chơi không bán ợ). Nhưng để uống thì chắc chỉ có Evening Primrose Oil (EPO)

 

Lý do EPO giúp cải thiện tình trạng mụn là nhờ khả năng tác động lên lên 1 enzym đặc hiệu trong việc chuyển hóa Linoleic acid (LA) thành Gamma Linoleic acid (GLA).

Các nghiên cứu đã chỉ ra việc thiếu hụt GLA hay LA cũng là một trong những nguyên nhân gây mụn và viêm da kéo dài. Và nếu vấn đề mụn của bạn bị gây ra bởi tình trạng thiếu hụt GLA thì bravo, bạn sẽ được cải thiện da nhanh kinh khủng. Nhưng không có gì là 100% hiệu quả vì vài bạn mình gặp cũng dùng EPO và da càng bị mụn nặng hơn. Một lý do đang trong vòng nghi vấn là sự mất cân bằng nội tiết gây ra bởi GLA nhưng chưa có bằng chứng nào đưa ra cụ thể.

Một vài tài liệu mình đọc thì cho rằng đó là do sự mất cân bằng giữa 2 loại acid béo là Omega 6 và Omega 3 vì EPO toàn Omega 6 thôi nên việc uống bổ sung Omega 3 trong dầu cá là cần thiết. Tỷ lệ 4:1 hoặc 5:1 (omega 3: omega 6).

Lượng dùng GLA là 400mg/ ngày trong vòng 8-12 tuần để có kết quả tốt nhất.

Một lựa chọn khác là Borage Oil (BO) chứa hơn 120% lượng GLA so với EPO. Tuy nhiên, trên mặt cơ chế hấp thụ, một vài nghiên cứu nhỏ cho rằng EPO có tính hấp thụ tốt hơn BO nên dù phần trăm GLa của EPO nhỏ hơn vẫn có tác dụng tốt hơn

Về cá nhân, mình thấy có thể là hợp loại nào nữa nên bạn có thể tự chọn. Tương tự những ca mình gặp dùng GLA hợp là 2-4 tuần đã đẹp rồi, còn không đẹp, mụn lên dày hơn thì nên dừng lại và tìm món khác thay thế.

HÃNG SỬ DỤNG

Có nhiều hãng lắm, tùy giá cả mà bạn chọn lựa. Nếu rẻ rẻ thì Nature’s Bounty, Puritan’s Pride,  đắt hơn thì Blackmores. Chuyện thực phẩm chức năng giá cả cao mình cho là nhiều nguyên nhân.

Chất lượng đầu vào không có giống nhau và các hãng đắt thường bổ sung thêm 1 số thành phần vitamin và khoáng để cung cấp cho cơ thể.

Lý do khác là marketing cho hãng cũng cao nên giá thành cũng từ đó tăng lên. Nếu chọn lựa, mình chọn khoảng $15-$40 cho 1 sản phẩm là vừa phải. Không quá cao, không quá thấp, cân bằng được chi phí đầu vào và marketing cho hãng. Bản thân cũng có thể yên tâm dùng.

LỜI KẾT

Thực phẩm chức năng là một cách hỗ trợ điều trị mụn. Không có chức năng thay thế thuốc. Bạn có thể tự ý dùng ở nhà nhưng nếu tình trạng viêm nặng hơn, phản ứng phụ xảy ra nên ngay lập tức gặp bác sĩ để có tư vấn cụ thể nhất.

Combo cá nhân mình dùng thấy an toàn là:

Kẽm (Zinc) + Evening Primrose Oil (EPO) + Omega 3 từ dầu cá

Hy vọng combo tham khảo này sẽ phần nào giúp ích được cho các bạn đang phân vân chọn loại thực phẩm chức năng nào cho da mụn.

Cá Vàng.

4 thoughts on “#54 ĐIỀU TRỊ MỤN ĐƯỜNG UỐNG & CÁC LOẠI THỰC PHẨM CHỨC NĂNG

  1. Anh ơi con trai uống dầu hoa anh thảo có vấn đề gì ko ạ. thực sự em tìm mãi mà ko có thông tin về vấn đề này. những thứ uống vào cơ thể em rất thận trọng nên muốn tìm hiểu kĩ. Tks anh nhiều, chúc anh luôn khỏe và luôn đẹp

  2. A ơi cái combo mà a dùng là của những hãng nào vậy ạ a chỉ giúp e với. E cảm ơn nhiều

  3. cách đây 2 năm mình lên mụn nhiều, uống EPO + Zn => mun lặn siêu nhanh,
    Còn lần này từ vài nốt, uống lại 2 em đó nó nói lên 1 cách kinh khủng mà toàn là viêm sưng to không ah.
    Chắc cơ thể nó thay đổi, bùn khủng khiếp T.T

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out /  Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out /  Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out /  Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out /  Change )

Connecting to %s

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.